محمد ابراهيم آيتى
مقدمه ب
تاريخ پيامبر اسلام ( فارسي )
حتّى نسبت به دوران زندگى خود پيغمبر اكرم ( ص ) ناتمام ماند و تا پايان سال نهم هجرت را بيشتر شامل نشد و قضاياى مهمّ سال آخر حيات رسول گرامى اسلام از قبيل قضيّهء حجّة الوداع ، غدير خمّ و حادثهء فوت پيغمبر ( ص ) ناگفته ماند . قرار بود اين وقايع توسط استاد معظّم آقاى دكتر ابو القاسم گرجى كه امكان چاپ كتاب در وضع حاضر با همّت و تحقيق و تجديد نظر ايشان فراهم آمده است نگاشته شود و از اين نظر هم نقصانى باقى نماند كه متأسفانه به علّت پيش آمد حادثهء تصادف اتومبيل براى ايشان كه منجرّ به چند ماه بسترى شدنشان گرديد اين كار به چاپهاى بعد موكول شد امّا در عين حال ، ايشان تعدادى از وفود را كه حضور حضرت نبىّ اكرم ( ص ) رسيدهاند و مرحوم مؤلّف نامى از آنها نبرده است ذكر نمودهاند و نيز چنان كه خود ايشان در مقدّمهاى مخصوص بيان خواهند داشت كارهاى علمى فراوانى از جمله : تغيير بسيارى از عبارات ، ترجمهء أشعار و عبارات عربى ، ضبط اعلام تاريخى و جغرافيايى و أحيانا وجه ضبط آن ، ذكر منابع و مآخذ و تهيّهء فهارس متعدّد و غيره روى اين كتاب انجام دادهاند كه در نتيجه مىتوان اين كتاب را مخصوصا در زبان فارسى از بسيارى از جهات از بهترين كتابهاى اين قسمت دانست ، و خود من هم افتخار همكارى در تصحيح نمونههاى مطبعى و تهيّه و تدوين فهارس آن را داشتهام . قرار بود ضمن اين مقدّمه شرح حال زندگى مرحوم پدرم رحمة اللّه عليه را به رشتهء تحرير درآورم امّا شايسته ديدم كه شرح حال ايشان را كه به قلم آقاى ايرج افشار در صفحهء 205 شمارهء هفتم مجلّهء راهنماى كتاب در سال 1343 در مقام يادبود مشار اليه چاپ شده است و شايد بهترين شرح حالى باشد كه از مرحوم آيتى در دسترس مىباشد عينا پس از نامهء مرحوم استاد مجتبى مينوى در اينجا نقل كنم . ضمنا پاورقيهاى اين مقدّمه از اين جانب مىباشد . در خاتمه لازم مىدانم از زحمات جناب آقاى شيخ على آيتى كه در كار پاكنويس دقيق نسخهء خطّى مؤلّف همكارى فرمودهاند صميمانه تشكّر نمايم . اسماعيل آيتى